Loay hoay tìm lời giải cho bài toán nhà tái định cư năm 2020

Nhiều tòa nhà tái định cư nằm giữa lòng Thủ đô nhưng lại bỏ hoang, không có người ở khiến nhiều người không khỏi tiếc nuối. Mới đây, việc chủ đầu tư đề xuất phá bỏ 3 tòa nhà cao 6 tầng tại khu đô thị mới Sài Đồng (Long Biên) lại càng khiến dư luận thêm xôn xao. Sự lãng phí của những dự án nhà tái định cư đang thể hiện rõ hơn bao giờ hết.

Đất vàng Thủ đô bị bỏ hoang

Trong giai đoạn 2001-2006, 3 tòa nhà trên đã được xây dựng để phục vụ người dân tái định cư tại chỗ khi giải phóng mặt bằng mở rộng tuyến phố Sài Đồng – KĐT Sài Đồng. Tuy nhiên, do nhiều lý do, người dân không đến nhận nhà nên 3 tòa nhà này bị bỏ hoang và hiện đã xuống cấp.

Ba tòa nhà với 150 căn hộ có hạ tầng giao thông khu vực khá khang trang. Mặc dù việc phá bỏ mới chỉ là đề xuất của Công ty CP Xây dựng số 3 Hà Nội nhưng điều này cũng không khỏi khiến dư luận thêm băn khoăn về những bất cập trong công tác đầu tư, quản lý, sử dụng nhà tái định cư.

Có số phận “hẩm hiu” không kém dự án nhà ở Sài Đồng là dự án nhà tái định cư số 4A phố Tạ Quang Bửu, phường Bách Khoa, quận Hai Bà Trưng Nằm dù dự án này nằm tại vị trí trung tâm, “đất vàng” của Thủ đô. Không bị đề xuất đập bỏ, nhưng dự án 24 tầng với 158 căn hộ này cũng đã bị bỏ không nhiều năm nay. TP. Hà Nội hiện vẫn còn rất nhiều căn hộ tái định cư chưa được bàn giao cho người dân. Một số dự án đã được hoàn thiện nhưng cư dân về ở cũng rất thưa thớt.



nhà tái định cư
Nhiều nhà tái định cư bỏ không hàng chục năm gây lãng phí lớn về tiền của

Bên cạnh việc gây lãng phí, một vấn đề cũng rất được dư luận quan tâm là sự xuống cấp về chất lượng của những công trình này. Đơn cử như các khu nhà ở nhà N5B Trung Hòa (phường Nhân Chính, quận Thanh Xuân) hay khu Đồng Tàu (phường Thịnh Liệt, quận Hoàng Mai). Các tòa nhà đã xuống cấp, tường rộp, bong tróc, không gian chung tại các tầng, thậm chí lối thoát hiểm cũng đã bị chiếm dụng.

Chưa có tiếng nói chung?

Sở Xây dựng Hà Nội thông tin, thành phố mỗi năm dành khoảng 2.000 tỷ đồng để đầu tư xây nhà tái định cư. Nhưng đến nay vẫn còn khoảng hơn 1.000 căn hộ tái định cư không có người đến nhận dù đã xây dựng xong. Trong khi đó, nhiều người dù chưa có nhà để ở, hay phải đi ở thuê, ở nhờ, vật vờ ở bến xe, ga tàu nhưng vẫn nhất quyết không đến các khu nhà tái định cư sinh sống?

Lý giải thực trạng “chéo ngoe” này, các hộ dân cho hay, không phải họ không muốn mà là không thể vào ở do chất lượng xây dựng thấp, các dịch vụ (điện, nước, giao thông, cơ sở giáo dục…) chưa đồng bộ. Hơn nữa, vấn đề quan trọng là các khu nhà tái định cư chưa gắn với sinh kế của các hộ dân mà chỉ đơn thuần là giải quyết chỗ ở.

Nguyên Thứ trưởng Bộ Xây dựng, Tiến sỹ Phạm Sỹ Liêm cho rằng, vấn đề nằm ở chỗ chính sách làm nhà tái định cư chưa sát với thực tế. Một nguyên nhân khác khiến một số dự án bị đình trệ, người dân không nhận nhà ở là do chưa nắm bắt được ý kiến, nguyện vọng của người dân khi triển khai dự án.

Ông Liêm phân tích: “Khi làm dự án nào đó thì phải có chính sách, kế hoạch tái định cư cho người ta nhưng nhà tái định cư thì không nhất thiết có. Bởi vì các hộ dân nguyện vọng, nhu cầu, thói quen khác nhau, nhét vào nhà chung cư căn hộ nào cũng như căn hộ nào, người ta đang quen ở nhà đất, đền bù bằng tiền để họ có thể đi mua đất nhà ở chỗ khác… Làm nhà tái định cư thì phải tính toán hợp lý nhu cầu và lợi ích của người dân thì mới tạo được hiệu quả, tránh lãng phí?”.

Như vậy, rõ ràng là các nhà hoạch định chính sách, quy hoạch, doanh nghiệp xây dựng và đối tượng chính là người dân vẫn chưa có tiếng nói chung.

Ước tính, nhu cầu nhà tái định cư tại Hà Nội hiện lên đến khoảng 10 nghìn căn. Tuy nhiên, để giải quyết tình trạng nhà tái định cư bị bỏ hoang, cần có những biện pháp cương quyết để các khu tái định cư là nơi để sống thay vì chỉ là sự ngán ngẩm như hiện nay.