Quy định mới về bồi thường, hỗ trợ khi cải tạo chung cư cũ năm 2020

Chính phủ vừa đưa ra Dự thảo Nghị định về cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư để lấy ý kiến người dân. Điểm đặc biệt đáng quan tâm trong Dự thảo này là quy định các quy định về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư.

Cụ thể, về việc bố trí nhà ở tạm cư, Dự thảo quy định, đối với trường hợp Nhà nước trực tiếp đầu tư xây dựng lại nhà chung cư thì trong thời gian thực hiện dự án, cơ quan, đơn vị được Nhà nước giao làm chủ đầu tư phải chuẩn bị quỹ nhà ở tạm cư hoặc hỗ trợ bằng tiền để các hộ dân tự lo chỗ ở. Chi phí cho công tác này do chủ đầu tư dự án thanh toán cho người dân và được hạch toán vào chi phí thực hiện dự án.

 

Trong trường hợp nhà chung cư cải tạo lại thuộc diện xuống cấp trầm trọng, có thể gây nguy hiểm cho người dân, phải tổ chức cưỡng chế di dời mà chưa lựa chọn được chủ đầu tư thì UBND cấp tỉnh phải tổ chức bố trí quỹ nhà ở tạm cư hoặc hỗ trợ tiền để các chủ sở hữu có chỗ ở tạm thời trước khi thực hiện cưỡng chế, di dời.

 

Đối với trường hợp doanh nghiệp kinh doanh BĐS và các chủ sở hữu nhà chung cư thỏa thuận đầu tư xây dựng lại nhà chung cư thì các bên tự thỏa thuận về chỗ ở tạm thời của chủ sở hữu trong thời gian cải tạo, xây dựng lại.

 

Về vấn đề bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi cải tạo chung cư cũ, Dự thảo Nghị định quy định, chủ đầu tư dự án phải xây dựng phương án tái định cư để trình UBND cấp tỉnh nơi có nhà chung cư phê duyệt theo quy định tại khoản 2 Điều 112 Luật Nhà ở.

 

Với những nhà chung cư thuộc diện cần phá dỡ để xây dựng lại, việc bố trí tái định cư cho các chủ sở hữu phải bảo đảm tuân thủ quy định tại khoản 1 Điều 116 Luật Nhà ở. Trong đó, phương án tái định cư phải thể hiện rõ mức bồi thường, tái định cư và tạm cư đối với từng chủ sở hữu căn hộ.



Phương án bồi thường, tái định cư
Phương án bồi thường, tái định cư khi xây dựng lại chung cư cũ được quy định rất rõ ràng. Ảnh: Đức Huy

Đối với trường hợp chủ sở hữu nhà chung cư muốn được tái định cư tại nơi nhà chung cư được xây dựng lại, Dự thảo Nghị định quy định như sau:

 

Với trường hợp doanh nghiệp kinh doanh BĐS và chủ sở hữu thỏa thuận đầu tư xây dựng lại nhà chung cư thì hình thức bồi thường được các bên tự thỏa thuận trên cơ sở bảo đảm nguyên tắc người được bồi thường nhà ở mới có diện tích tối thiểu phải bằng hoặc lớn hơn diện tích căn hộ cũ bị phá dỡ hoặc có thể thỏa thuận vừa bồi thường bằng diện tích nhà ở, vừa bồi thường bằng tiền.

 

Nếu doanh nghiệp và chủ sở hữu nhà chung cư không thỏa thuận được với nhau mà Nhà nước phải trực tiếp đầu tư xây dựng lại nhà chung cư theo quy định tại khoản 2 Điều 113 Luật Nhà ở thì các chủ sở hữu chỉ được bố trí tái định cư với diện tích căn hộ mới bằng diện tích căn hộ cũ mà không phải trả thêm tiền.

 

Nếu căn hộ cũ có công trình phụ nằm ngoài căn hộ theo thiết kế ban đầu thì phần diện tích phụ đó được tính gộp chung với diện tích căn hộ khi thực hiện bố trí tái định cư.

 

Những chủ sở hữu nhà chung cư không có nhu cầu tái định cư tại nơi nhà chung cư được xây dựng lại thì việc bố trí tái định cư được Dự thảo Nghị định quy định như sau:

Nếu Nhà nước đầu tư xây dựng lại nhà chung cư thì UBND cấp tỉnh tổ chức thực hiện việc bố trí tái định cư cho chủ sở hữu theo các hình thức quy định tại Điều 36 Luật Nhà ở.

 

Nếu chủ sở hữu nhận bồi thường bằng tiền thì nếu có nhu cầu sẽ được giải quyết mua, thuê, thuê mua nhà ở xã hội theo quy định của pháp luật về nhà ở.

 

Trong trường hợp doanh nghiệp kinh doanh BĐS và chủ sở hữu thỏa thuận đầu tư xây dựng lại nhà chung cư thì hình thức bồi thường được các bên tự thỏa thuận, có thể bồi thường bằng tiền hoặc bồi thường bằng nhà ở, đất ở tại vị trí khác cho chủ sở hữu.

Nếu chủ sở hữu nhận bồi thường bằng tiền thì nếu có nhu cầu sẽ được giải quyết mua, thuê, thuê mua nhà ở xã hội theo quy định của pháp luật về nhà ở.

 

Các công trình hạ tầng xã hội nằm trong dự án (nếu có) thì việc bồi thường, hỗ trợ thực hiện theo quy định của pháp luật về đất đai.

 

Những chủ sở hữu tự cơi nới, xây dựng nhà ở, công trình xây dựng trên đất lấn chiếm trái phép thì không được bồi thường mà chỉ được hỗ trợ theo quy định của pháp luật về đất đai. Nếu đủ điều kiện mua, thuê, thuê mua nhà ở xã hội, họ có thể được giải quyết theo quy định của pháp luật về nhà ở.